«Να ξεριζώσουμε την πικροδάφνη ή την ηλιθιότητα;»
Τις τελευταίες ημέρες κάποιοι εισηγούνται την απομάκρυνση της πικροδάφνης (Nerium oleander) από χώρους όπου βρίσκονται παιδιά. Η πρόταση παρουσιάζεται ως μέτρο προστασίας της δημόσιας υγείας. Στην πραγματικότητα είναι ένα ακόμη παράδειγμα του πώς η ημιμάθεια και ο φόβος μπορούν να γεννήσουν παράλογες πολιτικές.
Η επιστήμη της τοξικολογίας δεν λειτουργεί με φήμες ούτε με εντυπώσεις. Λειτουργεί με εκτίμηση κινδύνου. Δηλαδή με δεδομένα για το πόσο συχνά συμβαίνει ένα περιστατικό σε σχέση με το πόσο εκτεθειμένος είναι ο πληθυσμός.
Και εδώ αρχίζει το πρόβλημα. Διότι όσοι εισηγούνται τέτοιες αποφάσεις φαίνεται να αγνοούν το πιο βασικό πράγμα. Ότι η πικροδάφνη είναι ένα από τα πιο διαδεδομένα καλλωπιστικά φυτά στον πλανήτη και βρίσκεται σε καθημερινή επαφή με τον άνθρωπο εδώ και αιώνες.
Η κλασική επιδημιολογική μελέτη των D. Shaw και J. Pearn που δημοσιεύθηκε στο Medical Journal of Australia εξέτασε όλες τις περιπτώσεις κατάποσης πικροδάφνης από παιδιά σε μια μεγάλη περιοχή της Αυστραλίας επί επτά χρόνια. Σε εκατοντάδες χιλιάδες παιδιά καταγράφηκαν ελάχιστα περιστατικά και κανένας θάνατος.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το φυτό δεν είναι τοξικό. Είναι. Αλλά η τοξικότητα δεν είναι το ίδιο πράγμα με την πραγματική επικινδυνότητα. Για να δηλητηριαστεί κάποιος πρέπει να καταναλώσει μέρος του φυτού, κάτι που στην πράξη σπάνια συμβαίνει, γιατί τα φύλλα έχουν εξαιρετικά πικρή και απωθητική γεύση.
Και εδώ εμφανίζεται η μεγάλη ειρωνεία. Υπάρχουν καθημερινά τρόφιμα που έχουν προκαλέσει πολύ περισσότερες δηλητηριάσεις χωρίς να έχει προτείνει κανείς την απαγόρευσή τους.
Οι φυτρωμένες πατάτες περιέχουν την τοξική ουσία Solanine. Τα κουκούτσια των βερίκοκων περιέχουν Amygdalin που μπορεί να απελευθερώσει Hydrogen cyanide. Το καλλωπιστικό φυτό Ricinus communis περιέχει την ισχυρότατη τοξίνη Ricin.
Κανείς όμως δεν προτείνει να ξεριζωθούν οι βερικοκιές, να απαγορευτούν οι πατάτες ή να αφαιρεθούν όλα τα καλλωπιστικά φυτά από τις πόλεις.
Η απλή αλήθεια είναι αυτή. Όταν άνθρωποι που δεν έχουν στοιχειώδη γνώση τοξικολογίας ή οικολογίας αρχίζουν να εισηγούνται γενικευμένες απαγορεύσεις, το αποτέλεσμα δεν είναι η προστασία της κοινωνίας. Είναι η παραγωγή γραφειοκρατικών αποφάσεων που μοιάζουν επιστημονικές, αλλά δεν έχουν καμία σχέση με την πραγματική επιστήμη.
Η φύση δεν είναι αποστειρωμένος χώρος. Και η λύση δεν είναι να ξεριζώνουμε φυτά για να θεραπεύσουμε την άγνοιά μας. Η λύση είναι η γνώση.
Η πικροδάφνη ζει δίπλα στον άνθρωπο της Μεσογείου εδώ και αιώνες. Μεγάλωσαν γενιές παιδιών δίπλα της χωρίς να αισθανθούν την ανάγκη να την ξεριζώσουν. Γιατί υπήρχε κάτι απλό που σήμερα φαίνεται να σπανίζει. Η κοινή λογική.
Η επιστήμη δεν είναι κατάλογος φόβων. Είναι τρόπος σκέψης. Και ο πρώτος κανόνας της είναι να μετράς τον πραγματικό κίνδυνο πριν αρχίσεις τις απαγορεύσεις.
Όταν όμως η διοίκηση αρχίζει να λειτουργεί με εισηγήσεις ανθρώπων που έχουν διαβάσει λίγες σελίδες τοξικολογίας αλλά δεν έχουν κατανοήσει την έννοια της επικινδυνότητας, τότε η συζήτηση φεύγει από την επιστήμη και περνά στην περιοχή της ημιμάθειας.
Και η ημιμάθεια είναι πολύ πιο επικίνδυνη από την πικροδάφνη. Γιατί αυτή δεν ξεριζώνει απλώς φυτά. Ξεριζώνει την ίδια την κοινή λογική.
Υ.Γ.
Αν όσα συζητάμε εδώ σας αγγίζουν, ελάτε να δυναμώσουμε τη φωνή μας εκεί όπου έχει πραγματικό νόημα.
Η ομάδα «Δασική Οικολογία – Δασικές Πυρκαγιές» είναι ο χώρος όπου μπορούμε να ανταλλάσσουμε τεκμηριωμένες απόψεις, να συζητάμε ψύχραιμα και να υπερασπιζόμαστε την επιστήμη απέναντι στην υπερβολή.
Όσο περισσότεροι, τόσο πιο καθαρή και δυνατή γίνεται η δημόσια συζήτηση. Κάνετε εγγραφή και καλέστε όσους εκτιμάτε.
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ
Οι αναρτήσεις που γίνονται από το διαδίκτυο τα κείμενα και οι φωτογραφίες (με σχετική σημείωση της πηγής) θεωρούμε ότι είναι δημόσια.Αναρτήσεις η αναδημοσιεύσεις, από άλλες πηγές που αναρτώνται σε αυτό το blog εκφράζουν αυτούς που τις υπογράφουν.Αν υπάρχουν πνευμ.δικαιώματα παρακαλούμε ενημερώστε μας για την αφαίρεση τους(των αναρτήσεων ή αναδημοσιεύσεων).Ενημερώστε μας άμεσα εάν θίγεστε απο κάποια ανάρτηση ώστε να την αφαιρέσουμε.
Εισαγωγικός Σχολιασμός (μπλέ γράμματα)
Σε ορισμένες αναρτήσεις υπάρχει περίπτωση σαν πρόλογος να υπάρχει δικός μας σχολιασμός.Αυτή είναι η δική μας άποψη για το θέμα και δεν υποχρεώνουμε κανέναν να την διαβάσει...
---
Τα σχόλια αντιπροσωπεύουν την προσωπική γνώμη των συγγραφέων τους και όχι αυτή του newspull.Μη κόσμια και προσβλητικά σχόλια θα διαγράφονται όπου αυτά εντοπίζονται(ενημερώστε μας και εσείς εάν χρειαστεί).